In het spoor van Jan Mankes, Museum Møhlmann in Appingedam toont vier onbekende werken

APPINGEDAM Het is dit jaar 100 jaar geleden dat Jan Mankes (1889-1920) op 30-jarige leeftijd aan de gevolgen van tbc overleed. Museum Møhlmann in Appingedam heeft er een bijzondere expositie aan gewijd, die vanaf 5 juni te bezoeken is.

Vele musea in het land zullen met schilderijen uitpakken en daar aantrekkelijke exposities van weten samen te stellen. Díe schilderijen heeft Museum Møhlmann niet, al zullen er zeker enkele als bruikleen te zien zijn. Wel heeft het die vaak juist wat minder belichtte kant; de grafiek (waaronder ook kleurvarianten), enkele tekeningen, 22 originele handgeschreven brieven, en veel achtergronddocumentatie.

Maar er is meer. Museum Møhlmann hield al twee jaar een paar bijzondere dingen ‘onder de pet’ om daarmee nu - op gepaste wijze - dit 100e gedenkjaar van Jan Mankes luister bij te zetten. Want natuurlijk heeft Jan met dat korte leven een stevig spoor getrokken, maar… zeker ook voorbij zijn eigen dood.

Vele sporen zijn levendig verder de tijd ingedragen. Bijvoorbeeld dat van zijn vrouw; van zijn zoon, zijn kleinkinderen; zijn werk; zijn collega-generatiegenoten met hun werk, de boekuitgaven, tentoonstellingen, van alles.

Primeurs

In deze expositie wordt een aantal van die sporen onder de loep genomen en soms zelfs weer zijsporen daarvan. Het is een ontdekkingsreis. Bij al dat spoorzoeken zijn ook enige belangwekkende ontdekkingen gedaan. Bijzonder, want ondertussen is echt wel alles ‘van en rond Jan Mankes’ in kaart gebracht. Nou ja…bijna alles, want Museum Møhlmann komt met een aantal prachtige primeurs.

Zo toont het een nagenoeg onbekende tekening van overgetrokken anatomiestudies van de koe. En het laat de tekening van de Oergeit zien en kan beide nu ook dateren: 1914, resp. 1912. Of een kop van Douwe (1915) en een schets voor de marmot uit 1918.

Maar… het heeft ook vier (!) totaal onbekende werken, waaronder drie kleine aquarellen en mogelijk een allerlaatste tekening van Jan Mankes. Uit de late lente van 1919… een ontroerende portretschets van zijn zoontje Beint, toen een maand of 15 oud.

En als toetje zijn er ook nog drie voorwerpen die feitelijk van Jan Mankes zijn geweest en die hij óók geschilderd heeft. Een koro (wierookvat), een schelp, én het koperen kannetje (dat hij drie keer schilderde).

„Het is allemaal bijna te mooi om waar te zijn,”zegt Rob Møhlmann, „maar het is echt zo, dus kom gauw, kom kijken, en geniet.”

Boek

Bij deze tentoonstelling verschijnt het andere, wellicht wat persoonlijker, Mankesboek: ‘In het spoor van Jan Mankes’(met een voorwoord van kleindochter Anneleen Mankes!). Het telt 120 pagina’s, uitgevoerd in full-color én met harde kaft. Daarin trekt ontdekkingsreiziger Rob Møhlmann zo’n 15 bijzondere sporen na, die onder andere de vondst van Mankes’ geboortehuis opleverde. Het boek sleurt je mee op een spannende, zeer rijk geïllustreerde ontdekkingsreis.

Meer informatie over bestellen en openingstijden via: www.museummohlmann.nl.