Gemeenten verplicht tot plaatsen 5G-mast; Noord-Groningen is proeftuin

Het kabinet maakt ruim baan voor de aanleg van 5G-zendmasten in Nederland. Gemeenten krijgen de plicht om mee te werken aan de aanleg van antenne-installaties voor supersnel internet.

Dat staat in een voorlopig wetsvoorstel van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. In de komende jaren wordt supersnel 5G-internet in Nederland geïntroduceerd. Om ook in drukke gebieden hoge snelheden te garanderen, zijn veel meer zendmasten en kleine antenne-installaties nodig.

Die antennes – ook wel small cells (‘kleine cellen’) genoemd – duiken overal op in het straatbeeld. Zo worden ze geplaatst in bushokjes, lantaarnpalen en gebouwen.

Nu al worden antennes op kleine schaal – vaak onzichtbaar – verwerkt in straatmeubilair, zoals bushokjes. Door het wetsvoorstel van het kabinet worden die mogelijkheden aanmerkelijk vergroot, zo zegt een woordvoerder van het Agentschap Telecom. ,,Doordat overheden openbare gebouwen en publieke infrastructuur ter beschikking moeten stellen, kan dit zorgen voor meer mogelijkheden om small cells te plaatsen.’’

Noord-Groningen als proeftuin

De antenneplicht is volgens het kabinet nodig om ‘toonaangevende diensten aan gebruikers te kunnen aanbieden’, zoals zelfrijdende auto’s. Nederland telt nu ruim 46.000 mobiele antennes. Daar komen er vanaf 2022 waarschijnlijk tienduizenden bij: dan wordt 5G op grote schaal uitgerold. Hoeveel antennes precies zullen worden geplaatst, kan het Agentschap Telecom nu nog niet voorspellen.

In Noord-Groningen is de Economic Board Groningen (EBG) initiatiefnemer voor 5Groningen, de proeftuin voor de vijfde generatie mobiel internet.

Voor de gemeenten in dit gebied heeft de antenneplicht nog niet zoveel gevolgen. ,,We doen alles op bestaande masten’’, zegt programmamanager Peter Rake van EBG. ,,Dit speelt vooral in de steden waar veel mensen wonen.’’

In de stedelijke gebieden van Groningen en Drenthe zal de plicht wel relevant worden, verwacht Rake, op het moment dat 5G op grote schaal wordt uitgerold. ,,Het gaat vooral om harmonisatie van de gemeentelijke vergunningen. Om te voorkomen dat straks elke gemeente haar eigen eisen gaat stellen.’’

Gezondheidsrisico's van straling

Dit voorjaar sloeg GroenLinks alarm over de mogelijke gezondheidsrisico’s van straling van de nieuw te plaatsen 5G-antennes. De partij wil dat het kabinet extra onderzoek gaat doen. Volgens staatssecretaris Mona Keijzer (Economische Zaken) en minister Bruno Bruins (Medische Zorg) is dat niet nodig, omdat uit allerlei onderzoeken blijkt dat er geen aanwijzingen zijn voor gezondheidsgevaar.

Nu al worden alle Nederlanders dagelijks blootgesteld aan elektromagnetische velden, afkomstig van bijvoorbeeld mobiele telefoons, zendstations, elektrische apparaten en stroomnetwerken.

Voor de straling van de antennes gelden Europese limieten. Pas als die limieten worden overschreden, loopt iemand het risico om er ziek van te worden.