Grote ideeën en kleine huisjes

TEN BOER

Er groeit iets moois aan de noordkant van Ten Boer: Woldwijk. Een stuk land van 39 hectare groot dat door de gemeente is aangewezen als experimenteergebied voor duurzame initiatieven. Afgelopen vrijdag was het eerste nieuwjaarsfeestje voor betrokkenen en nieuwsgierigen.

De initiatiefnemers zijn verenigd in coöperatie Woldwijk dat de komende 20 jaar de grond huurt van de gemeente. Hoe het gebied, met daarop een oude boerderij, zich de komende jaren zal ontwikkelen ligt nog voor een groot deel open. Maar tijdens het eerste nieuwjaarsfeestje waren de eerste contouren al zichtbaar. Tegenover de deel van de boerderij kon iedereen zich warmen aan een houtvuur, onder het genot van een drankje en pizzapunt. Ter plekke gebakken in een lemen buitenoven door de kwartiermakers van Woldwijk. Dat wil zeggen: de eerste bewoners van het gebied. Twee stellen wonen er in yurts. Nomadische tenten die je eerder verwacht op een steppe in Mongolië, maar die sinds deze zomer dus ook in Ten Boer staan. Uiteraard was vrijdag de meest gestelde vraag aan hen: “Is dat niet heel koud in de winter?” Zelfoogst “Het is er lekker warm met de houtkachel”, antwoordt Jeroen Vriezema. “Niks aan het handje, en het kan alleen maar beter worden want ik heb nog geen isolatie op de vloer. En wat voor winters heb je hier nou nog? Nat en meer niet. Eigenlijk valt dat best wel mee dus. We leven trouwens vooral buiten.” De yurtbewoners vormen een zelfvoorzienende woon- werk- en leefgemeenschap. Ze beheren de zelfoogsttuin, waar mensen een abonnement op kunnen nemen, en ontwikkelen activiteiten voor iedereen die kennis wil maken met hun manier van leven. En ze werken mee aan het herstel van de boerderij. Op het dak van deze boerderij komen in de lente 177 zonnepanelen te liggen op initiatief van energiecoöperatie Ten Boer. Activiteitenwolk In de deel van de boerderij legt bestuurslid Peter Kiers graag het een en ander uit over het ontstaan van coöperatie Woldwijk en de toekomstplannen. “De gemeente had deze grond gekocht om woningen op te bouwen, maar dat bleek toch niet uit te kunnen. Toen stonden ze voor de vraag: er weer landbouwgrond van maken of er iets mee doen waarmee we iets terug kunnen doen voor de samenleving?” Het werd het dat laatste. Wat uiteindelijk leidde tot de oprichting van coöperatie Woldwijk. Vanuit de gedachte: “Zou dit niet een mooie plek zijn om dingen met elkaar uit te vinden die vervolgens weer in de samenleving gebruikt kunnen worden? Neem zoiets als energieneutraal worden. Dan is er bijvoorbeeld het idee om een Biomeiler te bouwen, waarmee we met een composthoop de schuur warm kunnen houden. Op deze manier ontstaat er een soort wolk van verschillende activiteiten van mensen die eerst ergens mee beginnen omdat ze het leuk vinden om te doen, maar waar mogelijk ook echt iets uitkomt wat iets betekent voor de samenleving.” Kathedraal Kiers wijst naar het metershoge dak in de deel en de dwarsbalken eronder. “Deze grote schuur heeft iets van een prachtige kathedraal. Er is wel een dorpshuis maar dit formaat ruimte is gewoon niet aanwezig in de omgeving. Het is een prachtige plek die we hopelijk in stand kunnen houden met elkaar. Er zijn hier al een aantal activiteiten geweest die de waarde van deze plek hebben aangegeven. Burgemeester Nadort had hier bijvoorbeeld zijn afscheidsfeestje.” “Dit zou ook een hele goede plek zijn om workshops te houden. Als je zo gaat stapelen met verschillende activiteiten dan nodigt dat uit om bij aan te haken. Dan versterkt dat elkaar op een gegeven moment” Natuurwaarde Twee agrariërs, Henk Kooistra en Adrian Langereis, pachten en beheren op dit moment de grond. Zodra er ruimte nodig is voor een nieuw initiatief, staan zij een deel van de grond af. Melkveehouder Henk Kooistra, die gemoedelijk een kop koffie meedrinkt op het nieuwjaarsfeestje, vindt het een interessant project. Maar geeft ook duidelijk aan dat het niet iets voor hem is om een initiatief te ontplooien binnen de coöperatie. Bij Langereis ligt dat anders, vertelt Kiers. “Die heeft vleeskoeien lopen die door de lokale slager worden geslacht. Mensen kunnen hier een abonnement nemen op een lokaal en eerlijk stukje vlees. Hij wil in de toekomst ook een gebiedje gaan maken met natte en droge zones waardoor de natuurwaarde ook weer toeneemt. Mogelijk ook met wandelpaden zodat mensen er ook van kunnen genieten. Zo’n wandelgebied is een behoefte die ook lokaal aanwezig is.” Tiny House Eveneens in de deel is Rox Menses, Van Tiny House Noord Nederland. Hij zal ergens in 2018 samen met zijn vrouw de grote stap zetten door op Woldwijk te gaan wonen in een Tiny House, die hij zelf bouwt. Deze kleine woning op wielen telt slechts een fractie van het aantal vierkante meters van zijn huidige woning. Als pioniers zal het echtpaar proefondervindelijk ontdekken hoe het is om zonder vaste energie- en wateraansluiting te leven op de plek die hopelijk later uitgroeit tot een Tiny House-gemeenschap. Wat maakt een Tiny Housevooral anders dan een woonwagen? “Het onderscheidt zich onder meer door de ecologische aanpak en de materialen die we gebruikt hebben en doordat we zelfvoorzienend zijn. Maar ook door de hele filosofie erachter. Je werkt om in je onderhoud te voorzien en om je vaste lasten te kunnen betalen. Maar die zijn een stuk lager in een Tiny House. In mijn geval betekent dit dat ik geld en daarmee dus tijd overhoud. Die ik weer kan inzetten om mensen te helpen met mijn expertise.” Er klaar voor Maar wonen in een klein huis betekent ook heel erg veel spullen wegdoen. “Dat vind ik eerlijk. Ik zeulde bijvoorbeeld al 30 jaar een stripverzameling van duizenden strips mee. Die heb ik kortgeleden verkocht en ik dacht: hè wat is dat fijn…” “We wonen in een huis waar we vier kinderen hebben opgevoed, met 2 badkamers en een uitgebouwde keuken. Wat heb ik daaraan? Ik woon prachtig hoor, maar waarom zou ik? Het is zo groot. Ik ben er helemaal klaar mee. En er klaar vóór om op Woldwijk te gaan wonen.” Meer weten? Kijk op: woldwijk.nl Tekst: Arjen J. Zijlstra

Auteur

Arjen Zijlstra